Tự học SAT tại nhà: lộ trình 0 đồng 12 tuần, có đề thi thử

Được, với điều kiện. Digital SAT có đề chính thức miễn phí, có chấm điểm và có lời giải — đó là thứ mà phần lớn kỳ thi khác không có, nên tự học SAT khả thi hơn tự học IELTS Speaking hay Writing rất nhiều. Nhưng tự học chỉ chạy khi đủ ba điều:

• Đọc hiểu tiếng Anh ở mức đọc được đoạn văn học thuật 150 từ mà không tra quá 2–3 từ. Chưa tới mức đó thì thứ cần học trước là tiếng Anh, chưa phải SAT.
• Có 5–10 giờ mỗi tuần trong ít nhất 3 tháng và giữ được nhịp đó. Tự học chết ở tuần thứ ba nhiều hơn chết ở kiến thức.
• Chịu được việc tự chữa bài: đọc lời giải câu sai, tự tìm ra mình sai ở bước nào. Người cần có người giải thích lại thì lớp học rẻ hơn thời gian tự mò.

Điểm xuất phát cũng quyết định: từ 1250 lên 1400 tự học được; từ 1000 lên 1400 vẫn được nhưng là 6–9 tháng, không phải 3. Muốn biết mình ở đâu thì làm một đề thi thử miễn phí có chấm điểm trước khi đọc tiếp — mọi lộ trình dưới đây đều bắt đầu từ con số đó.

Không cần mua gì để tự học SAT đến 1450. Bốn nguồn dưới đây là đủ, xếp theo thứ tự nên mở:

Thứ nên tránh ở giai đoạn 0 đồng: sách PDF lậu của SAT giấy trước 2023 (định dạng, độ dài đoạn văn và phần Math đã khác), và các bộ đề "dự đoán" không rõ nguồn. Một đề sai định dạng làm hỏng cảm giác thời gian, thứ khó sửa nhất khi thi Digital SAT.

Lộ trình dưới đây tính cho học sinh xuất phát 1150–1300, mục tiêu +150 điểm, 6–8 giờ mỗi tuần. Xuất phát thấp hơn thì kéo giai đoạn 2 dài gấp đôi; cao hơn thì rút giai đoạn 1.

Tuần 1 — Đo và khoanh vùng. Làm một đề đầy đủ có tính giờ (sattest hoặc Bluebook Test 1). Ghi lại ba thứ: tổng điểm, điểm từng phần, và 3 chủ điểm sai nhiều nhất. Không học gì khác trong tuần này ngoài đọc kỹ lời giải của toàn bộ câu sai.

Tuần 2–7 — Luyện theo chủ điểm, mỗi tuần một chủ điểm Math và một dạng câu Reading & Writing. Khan Academy để luyện kỹ năng, bài dạng câu trên hocsat để hiểu cách hỏi (ví dụ Words in Context, Rhetorical Synthesis, đa thức và định lý phần dư). Cuối tuần 4 và tuần 7 làm một đề đầy đủ để kiểm tra điểm có nhích không.

Tuần 8–11 — Mỗi tuần một đề đầy đủ, chữa trong 2 ngày. Ngày làm đề, ngày hôm sau chữa từng câu sai và ghi lại vì sao sai (đọc nhầm, không biết, hết giờ, bấm nhầm). Đến tuần 10 phần lớn lỗi còn lại là hết giờ và đọc nhầm — lúc đó luyện chiến thuật phân bổ thời gian theo module quan trọng hơn học thêm kiến thức.

Tuần 12 — Nghỉ. Một đề nhẹ đầu tuần, ôn công thức và từ vựng, kiểm tra thiết bị và tài khoản Bluebook, đọc một ngày thi diễn ra thế nào. Không học kiến thức mới trong 5 ngày cuối.

Cần lộ trình ngắn hơn vì đã sát ngày thi: xem bảng số giờ theo điểm cần tăng trong bài học SAT cấp tốc.

Ở đâu: ba web luyện đề miễn phí đáng dùng là Bluebook (đề chính thức), Khan Academy (luyện theo kỹ năng) và sattest (đề đầy đủ có báo cáo theo chủ điểm). Ngoài ba nguồn đó, đề trên các trang khác chỉ dùng khi biết rõ ai soạn và soạn theo đặc tả Digital SAT nào.

Thế nào: làm đề mà không chữa thì chỉ đo, không tăng điểm. Quy tắc 1:1 — mỗi giờ làm đề cần một giờ chữa. Cách chữa có tác dụng:

• Chữa ngay sau khi nộp, lúc còn nhớ mình đã nghĩ gì ở câu đó.
• Với mỗi câu sai, viết một dòng: dạng câu gì, sai vì gì, lần sau làm khác chỗ nào. Sau 3 đề, đọc lại toàn bộ các dòng đó — đó là danh sách lỗ hổng thật của bạn, chính xác hơn mọi bài kiểm tra đầu vào.
• Câu đúng nhưng đoán hoặc mất quá 2 phút cũng chữa như câu sai.
• Không làm hai đề đầy đủ trong cùng một tuần trước tuần thứ 8. Đề là để đo; đo quá dày thì không còn gì để đo.

1. Học hết mọi chủ điểm trước khi làm đề. Ngược lại mới đúng: đề trước, chủ điểm sau. Người tự học hay dành hai tháng đầu "học lý thuyết" rồi làm đề mới phát hiện thứ mình yếu không nằm trong hai tháng đó.
2. Làm đề không tính giờ. Digital SAT là bài thi về thời gian: 27 câu Reading & Writing trong 32 phút, 22 câu Math trong 35 phút mỗi module. Không tính giờ thì điểm thi thử cao hơn điểm thật 50–100.
3. Học từ vựng theo danh sách 3.000 từ. Digital SAT hỏi từ trong ngữ cảnh, không hỏi định nghĩa. Danh sách 570 từ hay ra là đủ; phần còn lại học từ chính các đoạn văn trong đề.
4. Bỏ qua phần Writing vì "chỉ là ngữ pháp". Đó là phần dễ tăng điểm nhất: quy tắc hữu hạn, câu hỏi lặp dạng, ba tuần luyện có thể lấy thêm 40–60 điểm.
5. Đổi tài liệu liên tục. Mỗi khi điểm không nhích lại tìm sách mới. Điểm không nhích thường vì chưa chữa đề cũ, không phải vì thiếu đề mới.

Ba dấu hiệu rõ:

• Làm 3 đề liên tiếp cách nhau 2–3 tuần mà điểm dao động trong 30 điểm — bạn đã hết những gì tự sửa được.
• Chữa đề mà đọc lời giải vẫn không hiểu vì sao đáp án đó đúng, lặp lại ở cùng một dạng câu.
• Còn dưới 10 tuần đến đợt thi và cần tăng trên 130 điểm — lúc này thời gian đắt hơn học phí.

Nếu rơi vào một trong ba trường hợp trên, xem các khóa SAT tại ESAT chia theo điểm hiện tại hoặc khóa cấp tốc 40 giờ. Chưa rơi vào thì cứ tiếp tục lộ trình 12 tuần ở trên — và đo lại bằng một đề miễn phí sau mỗi 20 giờ học.